Naast het stalspoor is ook het mestspoor belangrijk daar waar het gaat om emissiereductie in en rondom de stal. Het is van belang deze sporen in samenhang te bekijken.

Ammoniak ontstaat vooral in de stal, wanneer urine en mest met elkaar én met lucht in contact komen. Hoe groter het mestvervuilde oppervlak en hoe langer mest en urine op de vloer blijven liggen, hoe meer ammoniak vrijkomt. Stalmaatregelen die zorgen voor snelle afvoer, scheiding van mest en urine en een schoon en droog vloeroppervlak zijn daarom essentieel om ammoniakemissies te beperken.

Methaan ontstaat op een andere manier. Dit gas vormt zich vooral in opgeslagen mest, onder zuurstofarme omstandigheden. Voor methaanreductie is het dus belangrijk dat mest zo kort mogelijk in de stal blijft en snel wordt afgevoerd naar externe opslag of verwerking. Afvoer naar een vergister kan daarbij bijdragen aan het benutten van methaan als energiebron.

Een sterk punt van sturen met het stalspoor is dat maatregelen regelmatig direct effect hebben en goed aansluiten bij het dagelijkse stalmanagement en vakmanschap in de praktijk. Daarbij is het wel belangrijk dat emissiereductie op een diervriendelijke en brandveilige manier gebeurt en niet leidt tot afwenteling naar andere emissies, zoals lachgas, fijnstof of geur.

Het stalspoor staat niet op zichzelf. Maatregelen zoals het beperken van mestvervuild oppervlak werken het best in samenhang met mestmanagement, bijvoorbeeld snelle mestafvoer, mestscheiding of verwerking buiten de stal. Op deze pagina laten we zien welke principes en stalmaatregelen nu al toepasbaar zijn en welk onderzoek binnen Integraal Aanpakken loopt, met voorlopige inzichten richting 2030 en 2050.

Maatregelen die nu al toepasbaar zijn

Dankzij onderzoeksinzichten uit Integraal Aanpakken en andere programma’s weten we al het nodige over hoe je emissies van methaan- en ammoniak bij melkvee, varkens, geiten en kalveren kunt verlagen.

Voor melkveehouders is de Stal Quickscan van het Netwerk Praktijkbedrijven een handige checklist om snel en ‘op maat’ aan de slag te gaan met onderstaande maatregelen.

Snelle afvoer van mest uit de stal

Methaan ontstaat vooral in opgeslagen mest, onder zuurstofarme omstandigheden. Hoe langer mest warm (>10 °C) in of onder de stal blijft, hoe meer methaan kan ontstaan.

Door mest frequent en snel uit de stal af te voeren wordt de verblijftijd van mest in de warme stal verkort en neemt de methaanvorming in de stal af. Tegelijkertijd wordt het ammoniak-emitterende oppervlak vaak kleiner.

Snelle afvoer werkt het best wanneer mest binnen 30–60 minuten uit de stal wordt verwijderd en daarna emissiearm wordt opgeslagen of verwerkt, bijvoorbeeld via een vergister.

Direct aan de slag met het stalspoor